|
 Voordat het dictee begon werd schrijfster Lizzy Koppe - van Pelt door burgemeester Petter onderscheiden als Woerkums Stadsdichter voor haar verdiensten voor Woerkum en het Woerkums Literair Café. Lizzy heeft een grote inbreng in het Woerkums dialect gehad door de boekjes die ze schreef, door het verzorgen van ‘de Leugenbank’, het blad van het Literair Café, met daarnaast diverse optredens in Woudrichem en daarbuiten. Het Woerkums Literair Café was de eerste organisatie in Nederland die een Woerkums dictee organiseerde. Het haalde hiermee zelfs de landelijke pers! Het Literair Café werd opgericht op 29 december 1993 en het eerste dictee was op 20 januari 1994 in het Oude Raedthuys. Voor die gebeurtenis kwamen Piet Hartman, bestuurslid vanaf het eerste uur, en Jaap Hartman, beeldhouwer van de Oudendijk, en tevens sponsor vanaf het begin, bij Frits Spits op de radio.
Diverse dagbladen kwamen daarna opdraven. Later vond het dialect in streektaal in Nederland veel navolging. De eerste winnaar van het Woerkums dictee was Arie Metz. Ieder jaar wordt het dictee door een Woerkumer geschreven, dit jaar was het Jan van Straten die een typisch Woerkums verhaal schreef, een verhaal dat uiteindelijk bij Lizzy uitkwam, hoe kan het ook anders op deze speciale avond? De jury bestond uit voorzitter Robert Salomons, de Jaja’s: Jan van Straten en Jan de Joode, Jaap Hartman en Arie Metz. Zo’n 30 mensen schreven mee met het dictee. Voorzitter Salomons moedigde de deelnemers aan om goed af te kijken en gebruik te maken van andermans talenten. Volgens Salomons is het Woerkums dictee de mooiste avond van het jaar met ieder jaar een eigen verhaal. Zijn raad was om zich niet te druk maken over streepjes en dakjes, maar gewoon op het gevoel schrijven. Ondanks deze adviezen waren de deelnemers heel serieus aan het schrijven en werd er nauwelijks afgekeken. Arie Metz, las het dictee voor. Dat bleek een goeie keus want Metz kan het Woerkums als geen ander. Om de spanning erin te houden werd het dictee ‘zinneke voor zinneke’ voorgelezen en niet eerst het hele verhaal. Volgens Arie zijn de ervaringen van de deelnemers van de afgelopen jaren dat het dictee vreselijk moeilijk is, of ontaord moeilijk, kai-moeilijk en gewoon moeilijk. Zijn tips waren: ‘gewoon lustere minse, aon m’n lippen hânge, mâr let wel op de stripkes en dâkskes. De eerste regel van het dictee luidde: ‘Gai mot ‘s op unne mooien dâg ’n endje gaon kuîere in Woerekum.’ Zo ging het verhaal in het Woerkums verder als een soort wandeling door de vesting met aan het eind een ode aan Lizzy, ‘als het allerliefste meske.’
De winnaars met hun gewonnen trofee, Indy Secrêve en Gert Bruning -- De deelnemer zaten met rode konen te schrijven, er werd gezucht dat het deze keer wel erg moeilijk was en veel te snel ging. Tijdens het wachten op de uitslag was de spanning dan ook om te snijden. Eindelijk kwam Robert Salomons met de uitslag. Eerst de winnaar bij de jeugd, dat was Indy Secrêve van basisschool het Ravelijn. Bij de volwassenen won Gert Bruning uit Gorinchem de eerste prijs, hij is een zoon van Ank Martens, die vanaf het begin meedoet aan het dictee en al vier keer de trofee won. 
Enkele deelnemers ingespannen aan het schrijven -- De muziek werd deze avond verzorgd door Gabriel Gort, Ad Baks en Johan Struik. Klapper van de avond was het zingen van het Woerkums volkslied, door Lizzy gemaakt, waarbij alle aanwezigen uit volle borst meezongen. Het refrein luidt: ‘De paorel vân Brabânt is Woerkum, main stâd. De wâl die bewôôners in liefde omvât. De tore, de haove, de Goudkust, d’n Bol. Âs ik dink aon mijn stâd, strôômt m’n hârt âlweer vol.’ Het werd weer een mooie avond bij het Woerkums Literair Café. De volgende avond is vrijdag 16 maart met spreker Herman Pleij. Hij is emeritus hoogleraar Historische Nederlandse letterkunde en is een zeer bevlogen verteller.
Door: Sophie Krale 
|
